Biuletyn informacji publicznej Biuletyn Informacji Publicznej IPN

Data ostatniej aktualizacji: 22-03-2024 11:35

Biuletyn Informacji Publicznej

Instytutu Pamięci Narodowej

Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu

Uwaga bardzo ważne! Dla przejrzystości informacji zamieszczanych w katalogach prezentujemy "Słowniczek niektórych pojęć używanych w resorcie"

Dane osoby z katalogu osób "rozpracowywanych"


Imiona: Marianna
Nazwisko: Łaszewska
Miejsce urodzenia: Zembrze
Data urodzenia: 26-11-1958
Imię ojca: Aleksander
Imię matki: Urszula
Znany/a też jako:
Marianna Lestrelin

Maria Łaszewska

Dodatkowe informacje:


Treść zapisów ewidencyjnych
Opis materiałów Stan zachowania Uwagi
Marianna Łaszewska 13.06.1983 została zarejestrowana pod nr 9402 przez Wydz. III KW MO w Toruniu do Sprawy Operacyjnego Rozpracowania (SOR) krypt. Świeca" prowadzonej pod nr 7702 przez tenże wydział w okresie 30.01.1982 - 30.06.1983. Sprawa dotyczyła kolportażu ulotek w Brodnicy. Zarejestrowano do niej 6 osób. Akta zostały złożone w archiwum pod sygn. 967/II. Akta o sygn. 967/II zostały zniszczone 26.01.1990 przez Wydz. OKPP WUSW w Toruniu za protokołem nr 036/90. Wpis na podstawie zapisów kartoteczno-ewidencyjnych.
30.01.1982 Wojskowa Prokuratura Garnizonowa w Bydgoszczy wszczęła śledztwo w trybie doraźnym (Pg. Śl II-26/82) w sprawie przeciwko 5 osobom, w tym Mariannie Łaszewskiej i jej bratu z powodu działalności na terenie Brodnicy w nielegalnej organizacji "Związek Walki o Niepodległość", której celem było "lżenie ustroju i naczelnych organów PRL oraz nawoływanie do czynów godzących w jedność sojuszniczą PRL z ZSRR" w okresie od grudnia 1981 do 29.01.1982, przy czym Marianna Łaszewska "cel ten jako członek organizacji realizowała poprzez kolportowanie ulotek". Organizacja dokonała kilku akcji przygotowania, a następnie kolportowania ulotek, jej członkowie obrzucili wydmuszkami z farbą komunistyczne napisy propagandowe i namalowali na murach hasła jak np. "Uwolnić internowanych". Śledztwo prowadził Wydz. Śledczy KW MO w Toruniu. 29.01.1982 jeden z członków organizacji został złapany na gorącym uczynku rozwieszania ulotek. Postępowanie zostało zakończone 26.02.1982. W sumie Wydział Śledczy ustalił, że w organizacji działało 7 osób, akta dwóch ukrywających się osób wyodrębniono do osobnego postępowania. IPN By 082/42 (95/III).
Służba Bezpieczeństwa odnotowała na terenie Brodnicy, począwszy od grudnia 1981, szereg faktów kolportażu pisanych ręcznie i maszynowo ulotek, malowania patriotycznych haseł, zalewania farbą napisów propagandowych i tym podobnych wydarzeń. 30.01.1982 Wojskowa Prokuratura Garnizonowa w Bydgoszczy wszczęła śledztwo w trybie doraźnym nr Po Śl. II-26/82 przeciwko 5. osobom, w tym przeciwko Mariannie Łaszewskiej i jej bratu. 29.01.1982 funkcjonariusze ujęli na gorącym uczynku jednego z kolporterów. Wszyscy należeli do tajnej organizacji pn. "Związek Walki o Niepodległość" (ZWoN). 31.01.1982 przeszukano mieszkanie Marianny Łaszewskiej. Nie odnaleziono u niej zabronionych przedmiotów, jednak przedstawiono jej zarzuty i postanowienie o tymczasowym aresztowaniu. 31.01.1982 wystawiono nakaz przyjęcia do więzienia w Fordonie. Z aktami zaznajomiono oskarżonych 24.02.1982, a 01.03.1982 Prokuratura zamknęła śledztwo i postawiła w stan oskarżenia 5 osób w tym Mariannę Łaszewską. Rozprawa główna toczyła się przed Sądem Pomorskiego Okręgu Wojskowego (POW) w Bydgoszczy (SoW. 129/82) w dniach 17-18.03.1982. Wyrok ogłoszono 20.03.1982. Marianna Łaszewska została skazana na 4 lata więzienia i 3 lata pozbawienia praw publicznych za udział w nielegalnej organizacji "ZWoN" i działanie poprzez kolportowanie ulotek. Była uwięziona w okresie 30.01.1982 - 26.07.1983, kiedy to w ramach amnestii darowano jej pozostałą część kary. 28.09.1984 Izba Wojskowa Sądu Najwyższego dokonała korekty postanowienia z 07.1983 i darowała M. Łaszewskiej karę w całości, a nie tylko jej część nieodbytą. 26.10.1989 Sąd POW "przebaczył i puścił w niepamięć" skazanie wszystkich pięciu osób, w tym Marianny Łaszewskiej i jej brata. 21.02.1992 Prokurator Generalny złożył wniosek o rewizję nadzwyczajną. Ostatecznie Marianna Łaszewska i inni oskarżeni zostali uniewinnieni 16.04.1992 przez Sąd Najwyższy. IPN By 51/76-79, IPN BU 598/84.
Akta rewizyjne Naczelnej Prokuratury Wojskowej dotyczące skazanej Marianny Łaszewskiej i innej osoby. W aktach znajduje się rewizja nadzwyczajna złożona przez Prezesa Izby Wojskowej Sądu Najwyższego do Izby Wojskowej Sądu Najwyższego zaskarżająca postanowienie Sądu POW z dnia 26.07.1983 o darowaniu kary ww. na mocy amnestii w częściach pozostawionych skazanym do odbycia, a powinno być w całości (pismo z dn. 24.08.1984) oraz postanowienie Izby Wojskowej Sądu Najwyższego z dnia 24.09.1984 o zmianie postanowienie o amnestii zgodnie z wnioskiem. IPN BU 550/13 (598/84).
Marianna Łaszewska została tymczasowo aresztowana postanowieniem Wojskowej Prokuratury Garnizonowej w Bydgoszczy 31.01.1982. W aktach osobowych więźnia znajduje się m.in. zatrzymana korespondencja z rodzicami, przyjaciółmi, rodzeństwem, w tym kartki pocztowe, a także dokumenty świadczące o tym, że M. Łaszewska walczyła razem ze współwięźniarkami o wprowadzenie statusu więźnia politycznego. Podejmowały one w tym celu comiesięczne głodówki, o których zawiadamiały władze. Walczyły także poprzez m.in. odmowę stawania do apelu, meldowania się, podporządkowywania się poleceniom dotyczącym spraw osobistych itp. Marianna Łaszewska była wielokrotnie karana na różnoraki sposób, np. poprzez odmowę jakichkolwiek przywilejów takich jak prawo do zakupów, otrzymywania paczek żywnościowych, tytoniowych, przez pozbawianie widzeń, prawa do zajęć kulturalno-oświatowych, prawa do korespondencji i in. W aktach znajduje się obszerna dokumentacja dotycząca relacji pomiędzy ww. a władzą więzienną, w tym np. negatywna opinia wydana przez ZK w Krzywańcu w 11.1982. Marianna Łaszewska nie dostała zgody na przerwę w karze, przepustkę czy kontynuowanie nauki. Przebywała kolejno w Zakładach Karnych: od 01.03.1982 w ZK w Fordonie, od 06.04.1982 w Grudziądzu, od 21.04.1982 w Fordonie, od 21.07.1982 w Krzywańcu i od 18.11.1982 po raz kolejny w Fordonie, skąd została zwolniona 26.07.1983. IPN By 94/1403 (19/248).
W aktach w sprawie karnej dwóch osób oskarżonych o udział w nielegalnym "Związku Walki o Niepodległość" (ZWoN) figuruje postanowienie o wyłączeniu materiałów sprawy ich dotyczącej ze sprawy Marianny Łaszewskiej i innych (SoW 129/82). W aktach przewija się nazwisko Marianny Łaszewskiej. IPN By 51/110.
Od 20.09.1983 kontrolowana operacyjnie przez Grupę III RUSW w Brodnicy w ramach Kwestionariusza Ewidencyjnego (KE) krypt. "Studentka" nr rej. 9929, w związku z obyciem wyroku za kolportaż ulotek. Kontrolę zakończono 06.02.1985, materiały złożono do archiwum pod sygn. 1352/II. Akta o sygn. 1352/II zostały zniszczone 26.01.1990 przez Wydz. OKPP WUSW w Toruniu za protokołem nr 036/90. Wpis na podstawie zapisów kartoteczno-ewidencyjnych.
Akta paszportowe Marianny Łaszewskiej prowadzone przez Wydział Paszportów WUSW w Toruniu w okresie 24.03.1986 - 01.09.1987 zawierają m.in. odmowę zgody na wyjazd turystyczny do Francji wydaną 08.05.1986, od której Marianna Łaszewska się odwoływała, notatkę funkcjonariusza Grupy III SB w Brodnicy z 29.04.1986 informującą o przeprowadzeniu przez niego rozmowy profilaktyczno-ostrzegawczej z ww. zawierającą m.in. negatywną dla niej rekomendację. 18.05.1987 Marianna Łaszewska wystąpiła z prośbą o zgodę na wyjazd stały do Francji i 01.09.1987 odebrała paszport. IPN By 681/66700 (EATO 66700).
Akta zawierają ankietę dotyczącą funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości PRL w latach 1982-1989, stanowiącą dar prywatny dla Instytutu Pamięci Narodowej Zbigniewa i Zofii Romaszewskich. Ankieta, wypełniona przez Mariannę Łaszewską zawiera również załączniki dokumentujące wymierzone w nią represje. Ww. stwierdza krótko, że wśród szykan, jakie w stosunku do niej stosowano było "zastraszanie o możliwości jakiejś krzywdy wyrządzonej rodzinie". IPN BU 2831/340.
.